سەما – ڕاپۆرتەکا تایبەت
د دەمەکێ دا کو جیهان بیرئانینا خەمناک یا جینۆسایدا ئێزدییان دکەت، ل باژێڕێ ستۆکهۆلما پایتەختێ سوێدێ، ڕوودانەکا ئەدەبی و فەلسەفی یا گرنگ وەکو وەفایەک بۆ قوربانییێن وێ کارەساتێ و دانەناسینا حکمەتا ئێزدییاتییێ ب ڕێڤە چۆ.
ڕۆمانا “سایە نوور”، نووترین بەرهەمێ نڤیسکار و ڤەکۆلەر “ئالان عومەرزادە”، کو ژ ئالییێ دەزگەهێ چاپ و بەلاڤکرنێ یێ “کتێبی ئەرزان” ل سوێدێ هاتییە چاپ کرن، د ناڤ چالاکییێن پێشانگەها کتێبان یا بێسانسۆر ل سوێدێ پەردە ل سەر هاتە لادان. ئەڤ ڕۆمانە کو ب زمانێ فارسی هاتییە نڤیسین، بزاڤەکا ئەکادیمی و ئەدەبییە بۆ لێگەڕیانێ ل دووڤ ڕەهـ و ڕیشالێن فەلسەفەیی یێن ئایینێ ئێزدی و تێکەلکرنا وێ ل گەل فەلسەفەیا ئیشراقی یا “شێخێ ئیشراق” و حیکمەتا سروشت و چیایێن کوردستانێ.
د کۆڕەکێ پڕی مێڤان و ئەهلێ مەعریفەیێ دا، ڕۆژا شەمبوویێ ڕێککەفتی 8ی تەباخا 2026ێ، دکتۆر جەلال سەبزەواری، مامۆستایێ زانکۆیێ و شارەزا د بوارێ فەلسەفەیێ دا، ب خووندنەکا حەکیمانە و هوور، ئەڤ بەرهەمە ب ئامادەبوویان دا ناسین. دکتۆر سەبزەواری د گۆتارا خۆ دا تەکەزی ل سەر وێ یەکێ کر کو “سایە نوور” تنێ ڤەگێڕانا تراژیدیایا جینۆسایدێ نینە، بەلکو “سامانەکێ مەعریفییە” کو کەرامەتا مرۆڤێ ئێزدی و فەلسەفەیا ژیاندۆستییا ڤی ئایینی ژ ناڤ جەرگێ تاریاتییا کارەساتێ بەر ب ڕۆناھییێ دبەت.
بەرهەم ب ڕۆناهیئێخستنە سەر “فەرمانا 74” و وان ئازارێن کو گەلێ ئێزدی ل شنگالێ دیتین و کێشاین، بزاڤێ دکەت ب ڕێکا کارەکتەرێ “هیوا”ڤە، دیرۆکەکا سانسۆرکری و شێواندی دووبارە ب زمانێ فەلسەفە و عیرفانێ بنڤیستەڤە. نڤیسکاری کارییە دیرۆکا کەڤنار یا شارستانییەتێن زاگرۆس و میزۆپۆتامیا و ئایینێ میترایی ب هزرێن هەڤچەرخ ڤە گرێ بدەت.
هەژی گۆتنێیە، چالاکییێن تایبەت ب داناناسین و گۆتوبێژکرنێ ل دۆر ڤێ ڕۆمانێ ئیرۆ ژی ل ناڤەندا ڕەوشەنبیرییا ABF ل ستۆکهۆلمێ بەردەوامی هەیە. ئەڤ کۆڕ و کۆمبوونە وەکو دەرفەتەک دئێنە دیتن بۆ وێ یەکێ کو ناڤەندێن ئەکادیمی و ئەدەبی یێن دەرڤەی وەلاتی، ئاشنایێ کووراتییا کەلتووری و فەلسەفەیی یا ئێزدییان ببن، نە تنێ وەکو قوربانی، بەلکو وەکو هەلگرێن ئێک ژ کەڤنارترین حیکمەتێن نوورێ یێن مرۆڤاتییێ.
