سەما تیڤی

مه‌هدى حه‌سه‌ن: مەها تیرمەهێ ل جه‌م ئێزدیيان مەها درێژ و گەرم

ئيرۆ 14ی تیرمەهێ ب حسابا زاینی دبتە 1ی تیرمەهێ ب حسابا ڕۆژهەلاتی یا ئێزدیيان، تیرمەهـ یان تەمووز یان جۆخینان ناڤێ مەها هەفتێ یە و 31 ڕۆژە. ناڤێ وێ ژ تیر هاتیيە، تیر ناڤەکە بۆ ستێرکا Sirius / قورەغ، گەشترین ستێرک د ئه‌سمانی دا. ئەو هەیاما هەری گەرم یا سالێ یە و دگەل خەزیران و تەباخێ دبنە مەهێن هاڤینێ.
1. گرنگیا وێ ل جه‌م ئێزدیيان:
* نە جەژنەکا ئۆلى یە، بەلکو مەها خێر و کارە.
* مەها حەرمانێ یە: هەزیرانێ گەنم دئێتە دورین، تیرمەهێ دئێتە کوتان و پاکژکرن. ئەگەر تیرمەهـ خێر بکەت زستان کێماسی نابت.
* رۆژ پیرۆزە: د تیرمەهێ دا ڕۆژ د هەری بهێز دا یە، ڕۆژ دریژ و شەڤ کورتە.
* ئامادەکاریا زستانێ: قەلاندن، کاشک، قەورمە و میژێ هشککری د ڤێ مەهێ دا دئێنە کرن.
2. گۆتنێن پێشیان:
* تیرمەهـ هات، حەرمان هات
* هاڤینێ نەخەبتی، زڤستانێ نەخۆی
* د تیرمەهێ دا ئاڤ ب زێرە، خەو ب زێرترە
* تیرمەهـ گەرمە، بەلێ نان لێ نەرمە
3. بەرهەم و مفا:
بەرهەم: گەنم، جەهـ، نیسک
فێقی: تری، هەژیر، قەیسی، شەمام، زەبەش
مفا: هشککرنا فێقی بۆ زستانێ، چێکرنا دبسێ، کۆمکرنا دەرمانێن خۆرستی، ڤەخوارنا ئاڤا زۆر بۆ لەشی.
4. گەرما و چلێ هاڤینێ
دو چلە هەنە، چلا زستانێ و چلێ هاڤینێ. چلێ هاڤینێ ژ 25ی خزیرانێ تا 2ی تەباخێ یە، 40 ڕۆژێن هەری گەرم. ل جه‌م ئێزدیيان کار د سپێدێ و ئێڤاری دا دئێتە کرن و باوەری هەیە گەرما چلێ ئەردی پاکژ دکەت.
5. بۆچی بەرانبەری کانونێ و بۆچی درێژ؟
کانون سەرما یە، تیرمەهـ و تەباخ گەرمە، بۆ هندێ بەرانبەرن. هەردو 31 ڕۆژنە و ل گوندان دبێژنێ مەهێن درێژ، چنکو ژ مەهێن 30 ڕۆژی درێژترن و ڕۆناهیا وان نێزیکی 14 دەمژمێرانە.

><